प्रा. दादासाहेब कोते यांच्या 'फुलपाखरू' कवितेचा इयत्ता चौथीच्या पाठ्यपुस्तकात समावेश; सलग चार इयत्तांच्या पुस्तकांमध्ये स्थान मिळवणारे दुर्मिळ साहित्यिक!

 **लोणी/शिर्डी:**शैक्षणिक आणि साहित्यिक क्षेत्रातून एक अत्यंत अभिमानास्पद आणि आनंदाची बातमी समोर आली आहे. प्रवरा ग्रामीण शिक्षण संस्थेतील सेवानिवृत्त शिक्षक आणि शिर्डी येथील रहिवासी प्रा. दादासाहेब कोते यांच्या साहित्याचा गौरव पुन्हा एकदा शैक्षणिक पातळीवर झाला आहे. राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरणानुसार (NEP) नव्याने तयार करण्यात आलेल्या अमराठी माध्यमाच्या "दोस्ती करूया मराठीशी" या इयत्ता चौथीच्या मराठी विषयाच्या पाठ्यपुस्तकात त्यांच्या "फुलपाखरू" या अत्यंत लोकप्रिय कवितेचा समावेश करण्यात आला आहे. विशेष म्हणजे, इयत्ता पहिली ते चौथी अशा सलग चार इयत्तांच्या मराठी पाठ्यपुस्तकांमध्ये आपल्या कवितांचा समावेश असण्याचा एक अत्यंत दुर्मिळ आणि बहुमानाचा मान प्रा. दादासाहेब कोते यांनी मिळवला आहे.

प्रा. दादासाहेब कोते यांनी लोणी येथील प्रवरा ग्रामीण शिक्षण संस्थेच्या पद्मश्री विखे पाटील महाविद्यालयात मराठी विषयाचे प्राध्यापक म्हणून प्रदीर्घ काळ सेवा दिली आहे. यादरम्यान त्यांनी भाषा विभाग प्रमुख म्हणूनही अनेक वर्षे उत्कृष्ट कार्य केले. प्रा. कोते यांचे मराठी बालसाहित्यातील योगदान अतिशय मोलाचे आणि मोठे आहे. त्यांचे "चंद्रगाणी" आणि "फुला मुलांच्या कविता" हे दोन काव्यसंग्रह प्रचंड गाजलेले असून ते प्रकाशित आहेत. त्यांच्या साहित्यिक उंचीची दखल जागतिक स्तरावरही घेतली गेली असून, 'मॉडर्न मराठी पोएट्री खंड ६' मध्ये त्यांच्या एका प्रसिद्ध कवितेचा इंग्रजी अनुवाद देखील समाविष्ट करण्यात आलेला आहे. याशिवाय मराठी बालसाहित्यातील मैलाचा दगड ठरलेल्या "शतकाची बालकविता" आणि "निवडक किशोर" या संपादित काव्यग्रंथांमध्येही त्यांच्या दर्जेदार कवितांना मानाचे स्थान मिळाले आहे.

यापूर्वी नव्या शैक्षणिक धोरणानुसार तयार करण्यात आलेल्या इयत्ता पहिलीच्या बालभारतीच्या पाठ्यपुस्तकात त्यांची "भोपळा" ही बालकविता समाविष्ट करण्यात आली होती. त्यानंतर इयत्ता दुसरी आणि तिसरीच्या सुलभभारती पाठ्यपुस्तकात अनुक्रमे "फुलपाखरू" आणि "झोका" या त्यांच्या सुंदर कविता बालमनावर राज्य करत आहेत. आता त्यात आणखी एक मानाचा तुरा रोवला गेला असून, इयत्ता चौथीच्या "दोस्ती करूया मराठीशी" या पुस्तकातही त्यांच्या कवितेचा समावेश झाला आहे. प्राथमिक शिक्षणाच्या सलग चारही इयत्तांच्या अधिकृत पाठ्यपुस्तकांमध्ये एकाच कवीच्या कविता समाविष्ट असणे ही मराठी साहित्य आणि शैक्षणिक क्षेत्रातील अत्यंत दुर्मिळ आणि ऐतिहासिक घटना मानली जात आहे. त्यांच्या या अभूतपूर्व साहित्यिक यशाबद्दल आणि शैक्षणिक क्षेत्रातील गौरवाबद्दल प्रवरा ग्रामीण शिक्षण संस्थेसह संपूर्ण अहमदनगर जिल्हा आणि महाराष्ट्रातील साहित्यिक वर्तुळातून त्यांच्यावर अभिनंदनाचा आणि कौतुकाचा वर्षाव होत आहे.